
පොලිසිය විසින් විරෝධතාව සඳහා අවසර ලබා දීම ප්රතික්ෂේප කර තිබියදීත්, අධ්යාපන අමාත්යවරයාගේ ඉල්ලා අස්වීම සඳහා බලකරමින් පාර්ලිමේන්තුව දෙසට පාගමනින් ගමන් කිරීම සඳහා ඉන්දියාවේ තරුණ තරුණියන් මෙහෙයවන “කැරපොත්තන්ගේ” ව්යාපාරයේ (Cockroach movement) සිය ගණනක් ආධාරකරුවෝ අද (ජූලි 20) අගනුවර වන නවදිල්ලියට රැස් වූහ.
මාස කිහිපයක් පැරණි මෙම ව්යාපාරය සහ සැලසුම් කළ විරෝධතාව, අගමැති නරේන්ද්ර මෝදිගේ තෙවන ධුර කාලය තුළ ඔහු මුහුණ දෙන විශාලතම මහජන අභියෝගය ලෙස සැලකෙන අතර, සමාජ මාධ්ය හරහා මිලියන සංඛ්යාත ආධාරකරුවන් පිරිසක් එකතු කර ගැනීමටත්, බිම් මට්ටමින් සහයෝගය ගොඩනඟා ගැනීමටත් එය සමත්ව ඇත.
උපවාසයේ නිරතව සිටි ක්රියාකාරිකයෙකු වන සොනම් වංචුක් (Sonam Wangchuk) සෙනසුරාදා පොලිසිය විසින් බලහත්කාරයෙන් රෝහල් ගත කිරීමෙන් පසුව මෙම ව්යාපාරය වඩාත් තීව්ර විය.
පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරය (monsoon session) ආරම්භ වන දිනයේදී පාගමන ආරම්භ කිරීම සඳහා නවදිල්ලි නගර මධ්යයේ පිහිටි ජන්තාර් මන්තර් (Jantar Mantar) විරෝධතා භූමියට රාත්රිය පුරා දහස් සංඛ්යාත ආධාරකරුවෝ පැමිණියහ.
තහනම් බාධක යොදා දැඩි ලෙස ආරක්ෂාව තර කර තිබූ මෙම ස්ථානයේ පොලිස් සහ අර්ධ සෙබළුන් විශාල පිරිසක් ද යොදවා තිබූ අතර, විරෝධතාකරුවන් පාගමන ඉදිරියට ගෙන යාමට උත්සාහ කළහොත් පාර්ලිමේන්තුවේ සිට කිලෝමීටර් කිහිපයක් දුරින් දැඩි උණුසුම් තත්ත්වයක් ඇතිවීමේ අවදානමක් පවතී.
මෙම කැරපොත්තන්ගේ ජනතා පක්ෂය (Cockroach Janta Party - CJP) ව්යාපාරය ආරම්භ වූයේ මැයි මාසයේදී පැවැති ජාතික වෛද්ය විද්යාල ප්රවේශ විභාගයේ ප්රශ්න පත්ර පිටවීමත් සමඟය. එමගින් සිසුන් ලක්ෂ 20 කට (මිලියන 2 කට) වැඩි පිරිසකට බලපෑම් එල්ල වූ අතර, දෙවන වරටත් විභාගයට මුහුණ දීමට ඔවුන්ට සිදු විය.
CJP ව්යාපාරය මුලින් ප්රධාන වශයෙන් අන්තර්ජාලය ඔස්සේ සහයෝගය දිනාගත් අතර, දින කිහිපයක් ඇතුළත ඉන්ස්ටග්රෑම් හි අනුගාමිකයින් මිලියන 22 ක් රැස් කර ගැනීමට සමත් විය.
පසුව එය ප්රසිද්ධියට පත්වෙමින් ඇතැම් විපක්ෂ දේශපාලන පක්ෂවල සහයෝගය ද දිනාගත්තේය.
CJP නිර්මාතෘ අභිජීත් දිප්කේ (Abhijeet Dipke) සහ ඔහුගේ ආධාරකරුවෝ ප්රධාන්ගේ ඉල්ලා අස්වීම ඉල්ලමින් පසුගිය මාසයේ සිට සත්යග්රහයක් ආරම්භ කළහ. ජූනි 28 වන දින වංචුක් ද ඔවුන් හා එක්වූ අතර ඔහු එම ස්ථානයේ සීමාරහිත උපවාසයක් ආරම්භ කළේය.
සඳුදා දින සිය X ගිණුමේ සටහනක් තබමින්, රෝහලේ සිට ලියන ලද අතින් ලියන ලද සටහනක් මගින් වංචුක් පැවසුවේ, අධ්යාපන පද්ධතියේ මෑතකාලීන අසාර්ථකත්වයන් සහ ප්රශ්න පත්ර පිටවීම් පිළිබඳව රජය වගකීම භාර ගන්නේ නම්, නැතහොත් CJP විරෝධතාකරුවන්ට පාර්ලිමේන්තුව වෙත ළඟාවීමට ඉඩ දී එම ගැටලු පාර්ලිමේන්තුවේදී සාකච්ඡා කරන බවට මන්ත්රීවරුන් සහතික වන්නේ නම් ඔහු සිය උපවාසය අවසන් කරන බවයි.
තමාගේ සෞඛ්ය තත්ත්වය අනුව පාර්ලිමේන්තුවට පාගමනින් යාමට නොහැකි බැවින්, විවිධ පක්ෂවල මන්ත්රීවරුන් සහ නායකයින් රෝහලට පැමිණ තමා හමුවී එම සහතිකය ලබා දෙන්නේ නම් ද තමා උපවාසය අවසන් කරන බව ඔහු වැඩිදුරටත් පැවසීය.
ඉන්දියානු තරුණයින් අතර පවතින ඉහළ තරුණ විරැකියාව සහ නිතර සිදුවන විභාග ප්රශ්න පත්ර පිටවීම වැනි ගැටලු සම්බන්ධයෙන් පවතින කලකිරීම CJP හි නැගී සිටීමෙන් පිළිඹිබු වන බව විශ්ලේෂකයෝ පවසති.
රජයේ දත්තවලට අනුව, 2025 වසරේ වයස අවුරුදු 15 සහ ඊට වැඩි පිරිස අතර රැකියා විරහිතභාවය සියයට 3.1 ක් වූ නමුත්, වයස අවුරුදු 15 ත් 29 ත් අතර වයස් කාණ්ඩයේ එය සියයට 9.9 ක් ලෙස බෙහෙවින් ඉහළ මට්ටමක පැවැතුණි. එමෙන්ම ග්රාමීය ප්රදේශවල පැවැති සියයට 8.3 ක අගයට වඩා නාගරික ප්රදේශවල එය සියයට 13.6 ක් ලෙස ඉහළ අගයක පැවැතුණි.